غياث الدين بن همام الدين الحسيني ( خواند امير )

432

تاريخ حبيب السير في أخبار افراد البشر ( فارسي )

ذكر حكومت صمصام الدوله ابو كاليجار مرزبان بن عضد الدوله عضد الدوله چون رخت بقا بباد فنا داد صمصام الدوله در بغداد قدم بر مسند امير الامرائى نهاد و پس از آنكه مدت چهار سال و شش ماه بتمشيت امور ملك و مال پرداخت شرف الدوله بدار السلام شتافته او را مقيد بيكى از قلاع فارس فرستاد و صمصام الدوله پس از وفات برادر بسعى جمعى از اتراك از محبس بيرون آمده با سپاهى جرار متوجه بغداد گشت و بهاء الدوله بن عضد الدوله كه پس از فوت برادر حاكم دار السلام شده بود او را استقبال نمود و بين الجانبين نايرهء قتال اشتعال يافته عاقبت الامر مهم به صلح انجاميده برينجمله كه ايالت بلاد فارس و ارجان متعلق بصمصام الدوله باشد و در عراق عرب و خوزستان بهاء الدوله پادشاهى نمايد آنگاه هريك از آن دو پادشاه بمقر عز خود باز گشتند و در سنة ثلث و ثمانين و ثلاث مائه شش نفر از اولاد عز الدوله بختيار بن معز الدوله كه در يكى از قلاع فارس محبوس بودند بنابر موافقت موكلان از قيد نجات يافته خروج كردند و صمصام الدوله ابو على بن استاد هرمز را بدفع ايشان نامزد فرمود و ابو على آن شش دولتمند را اسير كرده نزد صمصام الدوله برد و صمصام دو نفر ايشان را بصمصام انتقام از پاى در آورده چهار كس ديگر را محبوس گردانيد در خلال اين احوال بناء مصالحه ميان صمصام الدوله و بهاء الدوله انهدام يافته كرت ديگر غبار منازعت ارتفاع يافت و صمصام الدوله ابو على بن استاد هرمز را بصوب بغداد فرستاد و بهاء الدوله نيز فوجى از سپاه در برابر ارسال داشت و مدتها بين الجانبين آتش جنگ و شين مشتعل بود و در اكثر معارك ابو على را صورت نصرت روى مينمود و چون مهم بهاء الدوله باستيصال نزديك رسيد ناگاه خبر قتل صمصام الدوله در عراق منتشر گرديد و كيفيت آن واقعه چنان بود كه در سنه ثمان و ثمانين و ثلاث مائه صمصام الدوله در عراق عرب بعرض لشكر مشغولى فرمود و نام هر كس را كه نسبش بديلم نمىپيوست از دفتر حك نمود و چون آن سپاهيان از حصول مرسوم و علوفه نوميد شدند مستحفظان اولاد بختيار را فريفته ايشانرا از بند بيرون آوردند و جمعى كثير از رنود و اوباش بديشان پيوسته چون صمصام الدوله از كيفيت حادثه خبر يافت قصد نمود كه در يكى از قلاع فارس متحصن گردد تا سپاه او از بغداد مراجعت نمايد اما كوتوال آن قلعه او را راه نداد و صمصام الدوله با سيصد نفر از لشكر در دودمان كه موضعى است در دو فرسخى شيراز فرود آمد و طاهر نامى كه رئيس آن منزل بود او را گرفته پيش ابو نصر بن بختيار برد و ابو نصر در ذى حجهء حجهء مذكوره صمصام الدوله را بقتل آورد و مادرش را نيز بكشت و آن دو قتيل را بر دكانچهء از سراى امارت دفن كردند و چون بهاء الدوله بفارس شتافت ايشانرا از آن مدفن بمقبرهء آل بويه نقل نمود مدت حكومت صمصام الدوله در فارس نه سال و هشت ماه بود